Retatrutide

Drie receptoren, drie verschillende taken.

De GLP-1-receptor is dezelfde waarop semaglutide aangrijpt. Activatie zorgt voor insulineafgifte bij stijgende bloedsuiker, vertraagt de maaglediging en geeft via de hypothalamus een verzadigingssignaal af.

De GIP-receptor verbetert de insulinerespons na een maaltijd en stuurt de nutriëntenverdeling: vet- en spiercellen nemen voedingsstoffen efficiënter op. Retatrutide is ongeveer negen keer potenter op deze receptor dan het lichaamseigen GIP.

De glucagonreceptor onderscheidt de stof van alles wat ernaast staat. Glucagon zet de lever aan tot vetzuuroxidatie, verhoogt het energieverbruik in rust en bevordert lipolyse. Waar GLP-1-middelen alleen de inname beïnvloeden, raakt deze route de verbruikskant van de energiebalans.

Die driedeling verklaart ook een contra-intuïtieve observatie uit de literatuur: retatrutide onderdrukt de eetlust *minder* sterk dan semaglutide. Eén molecuul kan niet op alle drie de receptoren maximaal presteren, dus is de GLP-1-potentie bewust op ongeveer veertig procent van semaglutide gezet. Wat je niet voelt, de vetverbranding in de lever, doet het meeste werk.

Receptoractivatie verloopt langs een sigmoïde curve, geen schakelaar. In de fase 2-leverstudie steeg beta-hydroxybutyraat, een marker voor actieve vetverbranding in de lever, vanaf 4 mg twee- tot drievoudig boven de uitgangswaarde. Daaronder is de glucagonroute wel actief maar niet meetbaar.

Cryo-EM-structuuronderzoek liet zien hoe één keten aan alle drie de receptoren bindt: de eerste negen aminozuren zijn identiek voor alle drie de interacties, het middenstuk varieert per receptor, en een vetzuurstaart aan lysine-17 verlengt de halfwaardetijd tot ongeveer zes dagen.

De fase 2-obesitasstudie volgde 338 volwassenen 48 weken lang. Het gewichtsverlies was dosisafhankelijk: 8,7 procent bij 1 mg, 17,1 procent bij 4 mg, 22,8 procent bij 8 mg en 24,2 procent bij 12 mg, tegenover 2,1 procent bij placebo. Bij de hoogste dosering verloor ongeveer 63 procent van de deelnemers minstens een vijfde van hun lichaamsgewicht. Het gewicht daalde in week 48 nog steeds.

De eerste fase 3-resultaten, TRIUMPH-4, kwamen in december 2025 en bevestigden dat beeld over 68 weken: 26,4 procent bij 9 mg en 28,7 procent bij 12 mg, tegen 2,1 procent bij placebo. De studie liep bij mensen met obesitas én knieartrose, en zag daar WOMAC-pijnscores tot 75,8 procent dalen.

Het opvallendste resultaat komt uit de leversubstudie bij 98 deelnemers met leververvetting. Na 24 weken was het levervet met 81,4 procent gedaald bij 8 mg en 82,4 procent bij 12 mg, terwijl het in de placebogroep licht toenam. Bij 12 mg bereikte 86 procent van de deelnemers een normale leververvetting onder de vijf procent, tegenover niemand op placebo.

In de diabetesstudie bij 281 volwassenen daalde HbA1c met maximaal 2,02 procentpunt. Er werden geen gevallen van ernstige hypoglykemie gemeld.

De lichaamssamenstellingssubstudie keek naar de vraag die bij elk middel in deze klasse terugkomt: gaat er spiermassa verloren. De verhouding tussen verlies van vetvrije massa en totaal gewichtsverlies bleek vergelijkbaar met andere obesitasbehandelingen. Er gaat dus niet naar verhouding méér vetvrije massa verloren, ondanks het grotere totale verlies.

Retatrutide heeft nergens ter wereld een handelsvergunning. Niet bij de Amerikaanse FDA, niet bij het Europees Geneesmiddelenbureau EMA, en dus ook niet bij het Nederlandse College ter Beoordeling van Geneesmiddelen. Wie de naam opzoekt in het Farmacotherapeutisch Kompas of in de geneesmiddeleninformatiebank van het CBG vindt niets. Dat is geen gat in die registers: er staan alleen middelen in die een beoordeling hebben doorlopen.

Het fase 3-programma TRIUMPH loopt wel, met ruim 5.800 deelnemers, en de fabrikant heeft aangekondigd het dossier eind 2026 of begin 2027 in te dienen. Indienen is niet hetzelfde als goedgekeurd worden. Daarna volgt de beoordeling zelf, en zolang die loopt bestaat er voor deze stof geen recept, geen apotheek en geen vergoeding, in Nederland niet en elders in de EU evenmin.

De ontwikkelaar is Eli Lilly, dat de stof onder de code LY3437943 in onderzoek bracht. Datzelfde bedrijf zit achter tirzepatide. Novo Nordisk, de maker van semaglutide, staat er los van, dus wie op "retatrutide novo" zoekt legt twee concurrenten op elkaar.

Buiten die apotheekroute om bestaat er wel onderzoeksmateriaal: gevriesdroogd poeder dat voor laboratoriumgebruik wordt verkocht en niet voor menselijke consumptie. Dat valt in een andere categorie dan een geregistreerd geneesmiddel, met ander toezicht, en het maakt de stof niet goedgekeurd.

Tirzepatide grijpt aan op twee receptoren, GLP-1 en GIP. Retatrutide zet daar de glucagonreceptor bij, en dat derde aangrijpingspunt is het verschil tussen de twee moleculen. Het verschil in status is even groot: tirzepatide heeft een Europese handelsvergunning, retatrutide zit nog in onderzoek.

Er bestaat geen gepubliceerde studie die de twee stoffen binnen één onderzoek naast elkaar zet. De percentages die op vergelijkingslijstjes rondgaan komen uit verschillende studies, met andere deelnemers en andere looptijden. Zulke getallen naast elkaar leggen levert een ranglijst op die het onderzoek niet draagt. Wie de twee toch wil vergelijken, vergelijkt de opzet; het dossier tirzepatide beschrijft die van de andere kant.

Veel van wat er in het Nederlands over deze stof te lezen valt, staat op Reddit en op forums. Mensen schrijven daar op wat ze meenden te merken. Die berichten beantwoorden een echte vraag en zijn tegelijk het zwakste bewijs dat er bestaat: geen controlegroep, geen zicht op wat er werkelijk in het gebruikte materiaal zat, en wie niets merkte schrijft zelden iets op.

Wij nemen ze daarom niet over, ook niet als citaat. Eén onzekerheid uit dat rijtje kunnen we wel wegnemen, namelijk wat er in het poeder zit. Bij de stof in de winkel staan de labtests die we van dezelfde bron hebben, van de leverancier en uit de community: gemeten zuiverheid, gemeten inhoud tegenover wat het etiket zegt, en de identiteit. De rapporten sturen we op aanvraag, met de code waarmee je ze bij het lab zelf naslaat. Dat beantwoordt een smallere vraag dan een ervaringsverhaal, en je kunt het zelf nakijken.

Retatrutide is niet goedgekeurd. Het fase 3-programma TRIUMPH loopt met ruim 5.800 deelnemers; indiening bij de FDA staat gepland voor eind 2026 of begin 2027.

De gepubliceerde studies lopen 48 en 68 weken. Over wat er na twee, vijf of tien jaar gebeurt bestaat geen data, en er is nog geen gepubliceerde studie die meet wat er na staken gebeurt. Bij semaglutide is dat wél onderzocht en werd het grootste deel van het verlies teruggewonnen.

Een bijwerking die specifiek bij deze stof opvalt is dysesthesie: huid die normale aanraking als onaangenaam registreert. In TRIUMPH-4 kwam dat voor bij 8,8 procent op 9 mg en 20,9 procent op 12 mg, tegen 0,7 procent op placebo. Het aandeel deelnemers dat stopte vanwege bijwerkingen liep op tot 18,2 procent bij de hoogste dosering.

De fase 3-studies voegden een waarschuwing voor ketoacidose toe.